İçeriğe geç

Bu mülâhazayı pekiştiren Hz. Ruh-u Seyyidi’l-Enâm’dan şerefsudûr olmuş: عَجَبًا لِأَمْرِ الْمُؤْمِنِ؛ إِنَّ أَمْرَهُ كُلَّهُ خَيْرٌ، وَلَيْسَ ذٰلِكَ لِأَحَدٍ إِلَّا لِلْمُؤْمِنِ: إِنْ أَصَابَتْهُ سَرَّاءُ شَكَرَ فَكَانَ خَيْرًا لَهُ، وَإِنْ أَصَابَتْهُ ضَرَّاءُ صَبَرَ فَكَانَ خَيْرًا لَهُ“Mü’minin durumu şâyân-ı takdirdir; niye olmasın ki; onun her işi hayırdır ve bu da mü’minden başkası için müyesser değildir. O, neşe ve sevinç ifade eden bir duruma mazhar olunca şükreder, bu onun için hayır olur; herhangi bir sıkıntıya maruz kaldığında da sabreder, bu da yine onun için hayır olur.”12 sözü ne mânidardır.

Ayrıca sabır; sabredilen hususlar itibarıyla aşağıdaki bölümlere ayrılır:

1. Allah’a kulluğun zorluklarına katlanma mânâsına ibadet ü taate karşı sabır.

2. Günah yolunun nefse hoş gelmesine mukabil mâsiyet duygusuna karşı sabır.

3. Hakk’ın kaza ve kaderine rıza göstermeyi de ihtiva eden semavî ve arzî belâlara karşı sabır.

4. Dünyanın cazibedar güzellikleri karşısında yol-yön değiştirmeden Kur’ânî çizgiyi koruma adına sabır.

5. Zaman ve vakit isteyen işlerde, zamanın çıldırtıcılığına karşı sabır.

6. Emre bağlılıktaki inceliği kavrayarak, اِرْجِعِي13 fermanına kadar vuslat iştiyakına karşı sabır.

Bunlardan bazıları kulun iradesiyle alâkalı olsa da, bazılarında aslâ insanın dahli söz konusu değildir…

Sabır; kendi keyfiyeti ve tahakkuk itibarıyla da altı kısım içinde mütalâa edilmiştir:

1. Sabr lillâh ki; Allah için sabretme mânâsına gelir ve sabır mertebelerinin ilkidir.

2. Sabr billâh ki; sabrın Allah’tan bilinmesidir ve evvelki mertebeye göre bir kadem daha ileri sayılır.

3. Sabr alallah ki; “Her işte hikmeti vardır.” deyip, Hakk’ın celâlî ve cemalî tecellîleri karşısında aceleciliğe girmeme sabrıdır.

134